Өзүңө жакпаган адамды да сүйүү
Тооратта: «Жакыныңды өзүңдү сүйгөндөй сүй» (Лебилер 19:18), — деп айтылат. Бирок адамга сүйүүнү кантип буйрууга болот? Сезимдер буйрук менен пайда болбойт да. Эгер биз адамды ансыз деле сүйсөк, осуят ашыкча көрүнөт. Ал эми аны жактырбасак, өзүбүздү башкача сезүүгө мажбурлай алабызбы?
Бул жерде Тоорат биздин сезимдерибизге гана эмес, аларга кандай мамиле кыларыбызга да кайрыларын түшүнүү маанилүү. Белгилүү бир учурда эмнени сезерибизди дайыма эле тандай албайбыз. Бирок ошол сезимди күчөтөбүзбү жана анын эмнеге айланышына жол беребиз — муну тандай алабыз. Таарыныч таарыныч бойдон калышы мүмкүн же акырындап жек көрүүгө айланышы мүмкүн. Кээде адам башкалардын кылган иштерин кайра-кайра эстеп, ичиндеги жактырбоону жылдар бою сактап жүрөт. Акыры ага чындыгында эмне болгонунан көрө өзүнүн мамилеси маанилүүрөөк болуп калат. Ар бир сезим биздин эркибиз менен пайда болбойт, бирок ар бир сезим биздин эркибизди башкарууга тийиш эмес.
Жакыныңды сүйүү жөнүндөгү осуят жок жакындыкты бардай көрсөтүүнү, сага азап берген адамды кучактоону же башкаларга жеке чектериңди бузууга жол берүүнү талап кылбайт. Ал өз жактырбооңду адилетсиздиктин акталышына айландырбоону талап кылат. Адамга карата жылуу сезимдериң жок болушу мүмкүн. Бирок ошентсе да аны кемсинтпөөгө, ал жөнүндө жаман сөз айтпоого, ага жамандык каалабоого жана жеке таарынычың үчүн гана жардам берүүдөн баш тартпоого болот. Андан тышкары, кээде жактырбоого карабай жасалган жакшы иш ички мамиленин өзгөрүшүнө башат болот.
Жүйүт салтында маанилүү бир түшүнүк бар: сезимдер гана иш-аракеттерди аныктабайт, иш-аракеттер да сезимдерди акырындап тарбиялайт. Адам дайыма эле жакшылык кылууга болгон чын ыкластан баштабайт. Кээде ал ичинде тиешелүү сезим али жок болсо да, туура иш кылууну чечүүдөн баштайт. Бара-бара башында күч-аракетти талап кылган нерсе анын мүнөзүнүн бир бөлүгүнө айланышы мүмкүн. Эгер адам сүйгөндөй түр көрсөтпөй, башкага татыктуу мамиле кылууну аң-сезимдүү үйрөнүп жатса, бул эки жүздүүлүк эмес.
Балким, ошондуктан Тоорат сүйүү сезимине чакыруу менен гана чектелбестен, адамга сүйүү мүмкүн боло тургандай жашоону үйрөтөт. Анткени жакыныңды сүйүү — бардык адамдарга карата бирдей сезимде болууга милдеттүү болуу эмес. Бул — башка адам бизге жакпаса да, анын кадыр-баркы жоголбой турганын таануу.
Чыныгы руханий эмгек сүйүү бизге оңой болгондо эмес, жактырбоого себептерибиз болсо да, катаал болбоону тандаган учурда башталат.